Nội dung chính
Trong thị trường đầu tư ngoại hối hay đầu tư forex tồn tại rất nhiều rủi ro. Nếu không, ai cũng đã trở thành tỷ phú. Theo các công bố bắt buộc mà ESMA yêu cầu các sàn tại châu Âu đưa lên từ tháng 8/2018, khoảng 74–89% tài khoản CFD của nhà đầu tư cá nhân bị lỗ; mỗi sàn công bố một con số riêng nên hãy đọc con số trên trang của chính sàn bạn dùng. Hãy đọc kỹ các rủi ro dưới đây trước khi gia nhập thị trường nhé.
Rủi ro từ việc chán nản, mất kiên nhẫn
Rất nhiều trader mới bị thu hút bởi forex vì nghĩ có thể kiếm được nhiều tiền trong thời gian ngắn. Nhưng có những giai đoạn thị trường đi ngang hoặc không có biến động, hệ thống giao dịch của bạn không có tín hiệu, và tất nhiên cũng không có lợi nhuận.
Tính kiên nhẫn là rất cần thiết. Nếu chán nản, trader dễ từ bỏ hệ thống giao dịch của mình, hoặc vào những lệnh không có cơ sở chỉ để “có lệnh”. Nếu bạn không thể chờ đợi cơ hội giao dịch, tốt nhất nên tạm rời xa biểu đồ, nghỉ ngơi một thời gian để lấy lại tinh thần.
Rủi ro tâm lý sau chuỗi thắng hoặc thua
Ai cũng biết một chuỗi thua lỗ kéo dài là nguy hiểm, nhưng nhà đầu tư cũng gặp rủi ro lớn sau một chuỗi thắng.
Khi có một số lệnh giao dịch thành công, nhiều người trở nên quá tự tin và đưa ra quyết định xấu: tăng khối lượng giao dịch quá mức, mở quá nhiều lệnh cùng lúc và bỏ qua kế hoạch đầu tư của mình.
Đó là lý do các nhà đầu tư luôn phải kiểm soát tâm lý của mình, nếu không sẽ dẫn đến giao dịch theo cảm xúc. Hãy luôn tuân thủ kế hoạch đầu tư và giữ cảm xúc trong tầm kiểm soát. Xem thêm: Cách kiểm soát tâm lý trong giao dịch.
Rủi ro pháp lý và rủi ro đối tác
Giao dịch forex qua sàn nước ngoài ở Việt Nam hiện chưa được pháp luật công nhận và bảo vệ. Khi xảy ra tranh chấp với sàn, hoặc gặp sàn lừa đảo, nhà đầu tư gần như không có cách đòi lại tiền. Xem thêm: Chơi forex ở Việt Nam có hợp pháp không?
Rủi ro đối tác là khả năng chính sàn giao dịch gặp khó khăn tài chính, phá sản, gian lận, hoặc chậm, từ chối cho bạn rút tiền. Hãy cẩn thận với những “chuyên viên tư vấn” liên tục gọi điện dụ bạn nạp thêm tiền, giao dịch khối lượng lớn hoặc giao tài khoản cho họ “quản lý”, vì điều đó có thể khiến bạn mất trắng số tiền đầu tư. Xem thêm: Cách phát hiện lừa đảo trong thị trường forex.
Rủi ro chính trị – xã hội
Tình hình chính trị, xã hội bất ổn như bầu cử, xung đột, chiến tranh, đình công, hay các quyết định chính sách bất ngờ của chính phủ và ngân hàng trung ương có thể khiến tỷ giá biến động rất mạnh chỉ trong thời gian ngắn, vượt ngoài mọi dự đoán.
Rủi ro kỹ thuật
Đây là rủi ro tổn thất do lỗi thông tin, đường truyền internet, phần mềm giao dịch hoặc hệ thống của sàn.
Lỗi hệ thống có thể khiến lệnh không được khớp đúng như bạn đặt hoặc không được khớp, và thường người chịu thiệt là bạn.
Vào những thời điểm quá tải, ví dụ khi các chỉ số kinh tế vĩ mô quan trọng được công bố, bạn cũng có thể khó kết nối với phần mềm giao dịch đúng lúc giá biến động mạnh nhất.
Rủi ro thị trường và thanh khoản
Rủi ro giá là rủi ro tổn thất từ những biến động giá bất lợi. Các cặp tiền, vàng, dầu đều có thể biến động đáng kể trong ngày, nên mỗi lệnh đều có thể lãi hoặc lỗ.
Tin tức về lãi suất, lạm phát và các số liệu kinh tế quan trọng thường làm giá biến động mạnh, có thể quét qua dừng lỗ của bạn chỉ trong vài giây. Xem thêm: Những lưu ý khi giao dịch forex theo tin tức.
Rủi ro thanh khoản là khi thị trường thiếu người mua, người bán tại một thời điểm (ví dụ lúc mở cửa đầu tuần, ngày lễ, lúc ra tin), khiến spread giãn rộng và lệnh bị khớp ở giá xấu hơn. Spread giãn rộng có thể làm lệnh dừng lỗ, lệnh chờ bị kích hoạt sớm hoặc khớp ở giá tệ hơn dự kiến.
Ngoài ra, nếu tài khoản giao dịch tính bằng USD, bạn còn chịu thêm rủi ro tỷ giá khi quy đổi lãi lỗ về VND.
Rủi ro khi sử dụng đòn bẩy
Giao dịch forex và CFD đều sử dụng đòn bẩy, nên ngay cả những biến động nhỏ của thị trường cũng có thể ảnh hưởng lớn đến tài khoản giao dịch.
Đòn bẩy cho phép mở vị thế lớn hơn nhiều so với số tiền ký quỹ: nếu giá đi đúng hướng, lợi nhuận tính trên vốn rất lớn; nhưng nếu giá đi ngược, khoản lỗ cũng lớn tương ứng, có thể mất phần lớn hoặc toàn bộ tài khoản.
Một số sản phẩm như vàng, dầu, các cặp tiền chéo thường biến động trong biên độ rộng trong ngày, nên nhà đầu tư phải cân nhắc kỹ vì cả rủi ro tổn thất lẫn lợi nhuận đều rất lớn.
Giá của ngoại hối, vàng, dầu… có thể dao động rất nhanh với biên độ lớn, phản ánh các sự kiện hoặc thay đổi không thể lường trước mà không cá nhân hay tổ chức nào kiểm soát được.
Tệ hại hơn, trong những điều kiện thị trường nhất định, lệnh của trader có thể không được thực hiện tại mức giá mong muốn, dẫn đến thua lỗ, do trượt giá khi thị trường biến động mạnh hoặc thanh khoản thấp; dùng đòn bẩy cao thì khoản lỗ do trượt giá càng lớn.
Giá của các tài sản còn chịu ảnh hưởng bởi quan hệ cung cầu, chính sách thương mại, các sự kiện kinh tế và chính trị trong nước và quốc tế, cũng như tâm lý thị trường. Do đó, việc đặt dừng lỗ luôn rất quan trọng, quan trọng hơn cả việc tìm kiếm lợi nhuận.
Hãy dùng đòn bẩy thấp so với khả năng chịu lỗ (nhiều cơ quan quản lý giới hạn đòn bẩy cho khách hàng cá nhân ở mức 1:30 với các cặp tiền chính: ESMA từ tháng 8/2018 rồi từng cơ quan quốc gia trong EU luật hoá lại, FCA của Anh từ tháng 8/2018, ASIC của Úc từ 29/03/2021), luôn cài stop loss, có kế hoạch chốt lời rõ ràng, và nên chọn sàn có chính sách bảo vệ số dư âm (negative balance protection) để khoản lỗ không vượt quá số tiền đã nạp.